Hoang_philong
27-03-10, 03:10 PM
CHIẾN THẮNG VẠN TƯỜNG
(18.8.1965)
Thắng lợi liên tiếp của quân và dân ta trong năm 1964 và đầu năm 1965, trong đó có chiến thắng Ba Gia hào hùng diễn ra trên quê hương Quảng Ngãi, đã đẩy chiến lược “Chiến tranh đặc biệt” của đế quốc Mỹ đến bờ vực phá sản hoàn toàn. Nhà Trắng và Lầu năm góc buộc phải chuyển sang chiến lược “Chiến tranh cục bộ”, ồ ạt đưa quân Mỹ và chư hầu trực tiếp vào miền Nam Việt Nam, đồng thời tăng cường đánh phá ác liệt miền Bắc XHCN. Từ tháng 3 đến tháng 10.1965, 12 vạn quân Mỹ và Nam Triều Tiên đủ các binh chủng hải, lục, không quân cùng với phương tiện chiến tranh hiện đại lần lượt đưa vào chiến trường khu 5, tập trung ở căn của Chu Lai và vùng phụ cận nam Quảng Nam, bắc Quảng Ngãi.
Trên địa bàn Quảng Ngãi, từ 5.1965, lính thủy đánh bộ Mỹ chiếm đóng các cao điểm, khống chế khu vực phía đông bắc huyện Bình Sơn và ven biển; đẩy quân ngụy liên tục mở những cuộc hành quân càn quét bắn giết, đốt phá dã man.
Đứng trước thử thách nghiêm trọng đối với cách mạng nước ta do Mỹ tiến hành “Chiến tranh cục bộ” với quy mô chưa từng có và đẩy mạnh chiến tranh phá hoại miền Bắc, hội nghị BCHTW Đảng lần thứ 11 và 12 đã phân tích tình hình một cách khách quan, toàn diện, khoa học và chỉ rõ: Mặc dù Mỹ trực tiếp đưa quân vào miền Nam nhưng mục đích của chúng vẫn là thực hiện chính sách thực dân kiểu mới. Tiềm lực kinh tế, quân sự của Mỹ dù mạnh nhất trong phe đế quốc nhưng vẫn không khắc phục được điểm yếu căn bản của chúng về chính trị trong cuộc chiến tranh xâm lược thực dân mới ở miền Nam Việt Nam. Về phía ta, dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng, nhân dân 2 miền đã sáng tạo nên những lực lượng to lớn về mọi mặt và đang đứng vào thế thuận lợi. So sánh lực lượng giữa ta và địch không thay đổi lớn. Do đó cách mạng miền Nam phải “giữ vững và phát triển thế chiến lược tiến công”; quân và dân ta có cơ sở chắc chắn để giành thế chủ động trên chiến trường; cần tiếp tục kiên trì đấu tranh quân sự kết hợp đấu tranh chính trị, triệt để vận dụng 3 mũi giáp công.
Ngày 02.5.1965 Bộ tư Lệnh Quân khu 5 ra chỉ thị: “Chuẩn bị tư tưởng cho bộ đội trực tiếp chiến đấu với các đơn vị quân Mỹ”, đồng thời vạch rõ việc tiêu diệt quân Mỹ có ý nghĩa quan trọng đối với chiến trường miền Nam mà còn có ý nghĩa quốc tế, không chỉ có ý nghĩa chiến thuật mà còn có ý nghĩa chiến lược.
Quán triệt Nghị quyết của TW và chỉ thị của Bộ Tư lệnh Quân khu 5, dưới sự lãnh đạo của Tỉnh ủy Quảng Ngãi, chỉ trong một thời gian ngắn, hầu hết các thôn xã trong tỉnh, đặc biệt là vùng đông Bình Sơn và ven biển Sơn Tịnh, Mộ Đức, Đức Phổ đã hoàn thành việc chuẩn bị chiến đấu, xây dựng làng chiến đấu liên hoàn. Vành đai diệt Mỹ Nam Chu Lai hình thành, cùng với vành đai diệt Mỹ Bắc Chu Lai (do Tỉnh đội Quảng Nam chỉ huy) ngày càng hoàn chỉnh, vây chặt căn cứ đầu não của quân Mỹ. Những trận đánh diệt Mỹ càn quét đã diễn ra ở nhiều xã đông bắc Bình Sơn.
Cũng vào thời điểm này, Trung đoàn I bộ binh chủ lực Quân khu 5 sau chiến thắng Ba Gia vang dội, chuyển về đóng quân ở khu vực Vạn Tường để sinh hoạt chính trị, huấn luyện quân sự, chuẩn bị bước vào trận chiến mới.
Phát hiện đơn vị quân chủ lực ta có ở mặt ở một địa bàn sát nách phía nam căn cứ Chu Lai, quân Mỹ cho đây là “thời cơ lý tưởng” cho cuộc xuất quân “tìm diệt” quy mô lớn đầu tiên tại một “địa điểm đặc biệt thuận lợi” cho sự phối hợp hải, lục, không quân, phát huy tối đa ưu thế hỏa lực và phương tiện kỹ thuật. Bộ tư lệnh lính thủy đánh bộ Mỹ quyết định mở cuộc hành quân “Ánh sao” với sự tham gia của 8.000 quân Mỹ, 150 máy bay lên thẳng, 70 máy bay chiến đấu phản lực, 6 tàu đổ bộ, 5 pháo hạm với sự hỗ trợ của 44 khẩu pháo cùng hàng trăm xe tăng, xe bọc thép.
Đêm 17.8.1965 tàu chiến địch quây vòng cung từ ngoài khơi liên tục nã pháo vào thôn Vạn Tường và các cao điểm chung quanh.
Sáng ngày 18.8, sau những đợt ném bom, bắn phá dữ dội của máy bay, cuộc hành quân “Ánh sao” của quân Mỹ mở màn từ 4 hướng ồ ạt vào Vạn Tường với ảo tưởng nhanh chóng đè bẹp sức đề kháng của quân ta trong thời gian ngắn nhất.
Thế nhưng, kẻ dịch không ngờ rằng Bộ Chỉ huy Trung đoàn I, quân và dân đã có phương án và kế hoạch chiến đấu sẵn sàng đưa chúng vào bẫy, bẻ gãy mũi nhọn “tìm diệt”, giáng cho chúng đòn chí mạng.
Từ sáng sớm đến 8 giờ, liên tục và dữ dội, các cánh quân Mỹ đổ bộ từ phía biển bị ta đánh bật ở bãi cát An Cường, Gò Đam và các ngọn đồi quanh Vạn Tường.
9h30 phút tại cánh đồng gieo phía nam đồi Ngọc Hương xác lính Mỹ nằm la liệt dưới bước chân xung phong dũng mãnh của bộ đội ta.
Ở An Cường, Nam Yên, Lộc Tự quân ta từ công sự, hào giao thông xông lên đánh giáp lá cà diệt Mỹ, bắn cháy xe tăng Mỹ.
11h30 phút địch điên cuồng tiếp tục đổ quân, đưa thêm xe thiết giáp 118, pháo tự hành, súng phun lửa vào trận địa. Cuộc chiến đấu diễn ra ác liệt ở Ngọc Hương, Nam Yên, cánh đồng Lộc Tự. Xe tăng, xe bọc thép của địch bốc cháy mù trời; đội hình địch rối loạn, xác lính Mỹ ngổn ngang.
Trong khi các hướng tiến quân từ đường biển, đường không bị ta đánh tơi tả thì hướng tiến quân bằng đường bộ của địch vượt sông Trà Bồng, càn vào Tân Hy, Tân Khởi, Đông Lỗ bị đại đội 21 Tỉnh đội và dân quân du kích chặn đánh quyết liệt, kìm chân tại chỗ. Kẻ địch xoay hướng, ném bom dữ dội khu vực Phú Long và đồi Trung Sơn, Gò Hồng, An Lộc. Đại đội 21 Tỉnh đội, đơn vị 31 huyện đội Bình Sơn và du kích xã Bình Trị, Bình Đông đã dũng cảm bám chắc trận địa, linh hoạt tiến công diệt 100 tên Mỹ, bắn rơi 10 máy bay, chặn đứng hướng tiến quân quan trọng của địch, tạo điều kiện cho bộ đội chủ lực tiêu diệt địch ở các hướng khác.
Với sự phối hợp nhịp nhàng giữa bộ đội chủ lực, bộ đội địa phương, dân quân du kích các xã Bình Hải, Bình Hòa, Bình Trị, Bình Đông, Bình Phước, Bình Thanh, Bình Phú, sau một ngày chiến đấu ác liệt quân và dân ta đã diệt 919 tên Mỹ, bắn rơi 13 máy bay, bắn cháy 22 xe tăng, xe bọc thép, đánh bại cuộc hành quân “Ánh sao” - cuộc hành quân quy mô lớn đầu tiên của quân Mỹ ở miền Nam Việt Nam.
Bị thua đau, đêm 18.8 quân Mỹ ồ ạt đưa thêm quân, dùng tàu chiến và máy bay ném bom, bắn chặn dày đặt các ngã đường rút lui của bộ đội ta. Nhưng bộ đội địa phương, dân quân du kích, nhân dân đã gan dạ, mưu trí đưa bộ đội chủ lực chủ động rút khỏi vòng chiến đấu, chuẩn bị cho trận đánh mới.
Về trận Vạn Tường, tại Hội nghị BCH TW lần thứ 12 (K III), đồng chí Lê Duẩn, Bí thư thứ nhất Ban Chấp hành Trung ương Đảng đã đánh giá: “Nếu trong chiến tranh bảo vệ Tổ quốc của Liên Xô, trận Xta-lin-grát là một bước ngoặt chứng tỏ rằng quân phát xít Hít-le không phải không đánh được, thì chúng ta cũng có thể coi trận Vạn Tường là một bước ngoặt chứng minh một cách hùng hồn rằng quân giải phóng miền Nam hoàn toàn có khả năng đánh bại được quân đội Mỹ trong điều kiện chúng có mọi ưu thế tuyệt đối về binh khí, hỏa lực so với quân giải phóng. Thật vậy, trận Vạn Tường ngày 18.8.1965 chẳng khác nào trận Ấp Bắc đối với quân ngụy đầu năm 1963 và rõ ràng sau trận Vạn Tường đã có một loạt trận quân giải phóng miền Nam chiến thắng quân đội Mỹ một cách hết sức oanh liệt...”.
Chiến thắng Vạn Tường oanh liệt trong những ngày đầu đánh Mỹ đã khơi dậy niềm tin tưởng mãnh liệt của quân và dân Quảng Ngãi, từ Bình Sơn đến Đức Phổ, từ ven biển đến núi rừng, đồng bằng đến đô thị, lực lượng vũ trang và nhân dân xông lên liên tục tiến công, liên tục giành nhiều thắng lợi to lớn: Bẻ gãy cuộc hành quân “Diều hâu đôi” càn quét vào Đức Phổ, đông Ba Tơ, mở chiến dịch diệt Mỹ ở tây Sơn Tịnh; tiêu diệt một tiểu đoàn quân Mỹ ở Gò Sỏi; đánh tan tác quân Nam Triều Tiên ở Bình Sơn, Sơn Tịnh; cùng cả nước tham gia cuộc tổng tiến công và nổi dậy xuân Mậu Thân 1968. Thắng lợi nối tiếp thắng lợi, chiến công nối tiếp chiến công, quân và dân Quảng Ngãi cùng quân và dân miền Nam, quân và dân cả nước vâng theo lời Bác, đoàn kết đi dưới ngọn cờ vẻ vang của Đảng làm nên đại thắng mùa xuân 1975 lịch sử, thống nhất nước nhà, kết thúc vẻ vang cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.
Biên soạn: An Phước
Cám ơn chú Lê Hồng Khánh đã cung cấp nguồn tư liệu cho website http://yeuquangngai.net
KỶ NIỆM NGÀY GIẢI PHÓNG TỈNH QUẢNG NGÃI 24.3.1975 (http://yeuquangngai.net/forum/showthread.php?p=10109)
CHIẾN THẮNG BA GIA 31.5.1965 (http://yeuquangngai.net/forum/showthread.php?p=10110)
(18.8.1965)
Thắng lợi liên tiếp của quân và dân ta trong năm 1964 và đầu năm 1965, trong đó có chiến thắng Ba Gia hào hùng diễn ra trên quê hương Quảng Ngãi, đã đẩy chiến lược “Chiến tranh đặc biệt” của đế quốc Mỹ đến bờ vực phá sản hoàn toàn. Nhà Trắng và Lầu năm góc buộc phải chuyển sang chiến lược “Chiến tranh cục bộ”, ồ ạt đưa quân Mỹ và chư hầu trực tiếp vào miền Nam Việt Nam, đồng thời tăng cường đánh phá ác liệt miền Bắc XHCN. Từ tháng 3 đến tháng 10.1965, 12 vạn quân Mỹ và Nam Triều Tiên đủ các binh chủng hải, lục, không quân cùng với phương tiện chiến tranh hiện đại lần lượt đưa vào chiến trường khu 5, tập trung ở căn của Chu Lai và vùng phụ cận nam Quảng Nam, bắc Quảng Ngãi.
Trên địa bàn Quảng Ngãi, từ 5.1965, lính thủy đánh bộ Mỹ chiếm đóng các cao điểm, khống chế khu vực phía đông bắc huyện Bình Sơn và ven biển; đẩy quân ngụy liên tục mở những cuộc hành quân càn quét bắn giết, đốt phá dã man.
Đứng trước thử thách nghiêm trọng đối với cách mạng nước ta do Mỹ tiến hành “Chiến tranh cục bộ” với quy mô chưa từng có và đẩy mạnh chiến tranh phá hoại miền Bắc, hội nghị BCHTW Đảng lần thứ 11 và 12 đã phân tích tình hình một cách khách quan, toàn diện, khoa học và chỉ rõ: Mặc dù Mỹ trực tiếp đưa quân vào miền Nam nhưng mục đích của chúng vẫn là thực hiện chính sách thực dân kiểu mới. Tiềm lực kinh tế, quân sự của Mỹ dù mạnh nhất trong phe đế quốc nhưng vẫn không khắc phục được điểm yếu căn bản của chúng về chính trị trong cuộc chiến tranh xâm lược thực dân mới ở miền Nam Việt Nam. Về phía ta, dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng, nhân dân 2 miền đã sáng tạo nên những lực lượng to lớn về mọi mặt và đang đứng vào thế thuận lợi. So sánh lực lượng giữa ta và địch không thay đổi lớn. Do đó cách mạng miền Nam phải “giữ vững và phát triển thế chiến lược tiến công”; quân và dân ta có cơ sở chắc chắn để giành thế chủ động trên chiến trường; cần tiếp tục kiên trì đấu tranh quân sự kết hợp đấu tranh chính trị, triệt để vận dụng 3 mũi giáp công.
Ngày 02.5.1965 Bộ tư Lệnh Quân khu 5 ra chỉ thị: “Chuẩn bị tư tưởng cho bộ đội trực tiếp chiến đấu với các đơn vị quân Mỹ”, đồng thời vạch rõ việc tiêu diệt quân Mỹ có ý nghĩa quan trọng đối với chiến trường miền Nam mà còn có ý nghĩa quốc tế, không chỉ có ý nghĩa chiến thuật mà còn có ý nghĩa chiến lược.
Quán triệt Nghị quyết của TW và chỉ thị của Bộ Tư lệnh Quân khu 5, dưới sự lãnh đạo của Tỉnh ủy Quảng Ngãi, chỉ trong một thời gian ngắn, hầu hết các thôn xã trong tỉnh, đặc biệt là vùng đông Bình Sơn và ven biển Sơn Tịnh, Mộ Đức, Đức Phổ đã hoàn thành việc chuẩn bị chiến đấu, xây dựng làng chiến đấu liên hoàn. Vành đai diệt Mỹ Nam Chu Lai hình thành, cùng với vành đai diệt Mỹ Bắc Chu Lai (do Tỉnh đội Quảng Nam chỉ huy) ngày càng hoàn chỉnh, vây chặt căn cứ đầu não của quân Mỹ. Những trận đánh diệt Mỹ càn quét đã diễn ra ở nhiều xã đông bắc Bình Sơn.
Cũng vào thời điểm này, Trung đoàn I bộ binh chủ lực Quân khu 5 sau chiến thắng Ba Gia vang dội, chuyển về đóng quân ở khu vực Vạn Tường để sinh hoạt chính trị, huấn luyện quân sự, chuẩn bị bước vào trận chiến mới.
Phát hiện đơn vị quân chủ lực ta có ở mặt ở một địa bàn sát nách phía nam căn cứ Chu Lai, quân Mỹ cho đây là “thời cơ lý tưởng” cho cuộc xuất quân “tìm diệt” quy mô lớn đầu tiên tại một “địa điểm đặc biệt thuận lợi” cho sự phối hợp hải, lục, không quân, phát huy tối đa ưu thế hỏa lực và phương tiện kỹ thuật. Bộ tư lệnh lính thủy đánh bộ Mỹ quyết định mở cuộc hành quân “Ánh sao” với sự tham gia của 8.000 quân Mỹ, 150 máy bay lên thẳng, 70 máy bay chiến đấu phản lực, 6 tàu đổ bộ, 5 pháo hạm với sự hỗ trợ của 44 khẩu pháo cùng hàng trăm xe tăng, xe bọc thép.
Đêm 17.8.1965 tàu chiến địch quây vòng cung từ ngoài khơi liên tục nã pháo vào thôn Vạn Tường và các cao điểm chung quanh.
Sáng ngày 18.8, sau những đợt ném bom, bắn phá dữ dội của máy bay, cuộc hành quân “Ánh sao” của quân Mỹ mở màn từ 4 hướng ồ ạt vào Vạn Tường với ảo tưởng nhanh chóng đè bẹp sức đề kháng của quân ta trong thời gian ngắn nhất.
Thế nhưng, kẻ dịch không ngờ rằng Bộ Chỉ huy Trung đoàn I, quân và dân đã có phương án và kế hoạch chiến đấu sẵn sàng đưa chúng vào bẫy, bẻ gãy mũi nhọn “tìm diệt”, giáng cho chúng đòn chí mạng.
Từ sáng sớm đến 8 giờ, liên tục và dữ dội, các cánh quân Mỹ đổ bộ từ phía biển bị ta đánh bật ở bãi cát An Cường, Gò Đam và các ngọn đồi quanh Vạn Tường.
9h30 phút tại cánh đồng gieo phía nam đồi Ngọc Hương xác lính Mỹ nằm la liệt dưới bước chân xung phong dũng mãnh của bộ đội ta.
Ở An Cường, Nam Yên, Lộc Tự quân ta từ công sự, hào giao thông xông lên đánh giáp lá cà diệt Mỹ, bắn cháy xe tăng Mỹ.
11h30 phút địch điên cuồng tiếp tục đổ quân, đưa thêm xe thiết giáp 118, pháo tự hành, súng phun lửa vào trận địa. Cuộc chiến đấu diễn ra ác liệt ở Ngọc Hương, Nam Yên, cánh đồng Lộc Tự. Xe tăng, xe bọc thép của địch bốc cháy mù trời; đội hình địch rối loạn, xác lính Mỹ ngổn ngang.
Trong khi các hướng tiến quân từ đường biển, đường không bị ta đánh tơi tả thì hướng tiến quân bằng đường bộ của địch vượt sông Trà Bồng, càn vào Tân Hy, Tân Khởi, Đông Lỗ bị đại đội 21 Tỉnh đội và dân quân du kích chặn đánh quyết liệt, kìm chân tại chỗ. Kẻ địch xoay hướng, ném bom dữ dội khu vực Phú Long và đồi Trung Sơn, Gò Hồng, An Lộc. Đại đội 21 Tỉnh đội, đơn vị 31 huyện đội Bình Sơn và du kích xã Bình Trị, Bình Đông đã dũng cảm bám chắc trận địa, linh hoạt tiến công diệt 100 tên Mỹ, bắn rơi 10 máy bay, chặn đứng hướng tiến quân quan trọng của địch, tạo điều kiện cho bộ đội chủ lực tiêu diệt địch ở các hướng khác.
Với sự phối hợp nhịp nhàng giữa bộ đội chủ lực, bộ đội địa phương, dân quân du kích các xã Bình Hải, Bình Hòa, Bình Trị, Bình Đông, Bình Phước, Bình Thanh, Bình Phú, sau một ngày chiến đấu ác liệt quân và dân ta đã diệt 919 tên Mỹ, bắn rơi 13 máy bay, bắn cháy 22 xe tăng, xe bọc thép, đánh bại cuộc hành quân “Ánh sao” - cuộc hành quân quy mô lớn đầu tiên của quân Mỹ ở miền Nam Việt Nam.
Bị thua đau, đêm 18.8 quân Mỹ ồ ạt đưa thêm quân, dùng tàu chiến và máy bay ném bom, bắn chặn dày đặt các ngã đường rút lui của bộ đội ta. Nhưng bộ đội địa phương, dân quân du kích, nhân dân đã gan dạ, mưu trí đưa bộ đội chủ lực chủ động rút khỏi vòng chiến đấu, chuẩn bị cho trận đánh mới.
Về trận Vạn Tường, tại Hội nghị BCH TW lần thứ 12 (K III), đồng chí Lê Duẩn, Bí thư thứ nhất Ban Chấp hành Trung ương Đảng đã đánh giá: “Nếu trong chiến tranh bảo vệ Tổ quốc của Liên Xô, trận Xta-lin-grát là một bước ngoặt chứng tỏ rằng quân phát xít Hít-le không phải không đánh được, thì chúng ta cũng có thể coi trận Vạn Tường là một bước ngoặt chứng minh một cách hùng hồn rằng quân giải phóng miền Nam hoàn toàn có khả năng đánh bại được quân đội Mỹ trong điều kiện chúng có mọi ưu thế tuyệt đối về binh khí, hỏa lực so với quân giải phóng. Thật vậy, trận Vạn Tường ngày 18.8.1965 chẳng khác nào trận Ấp Bắc đối với quân ngụy đầu năm 1963 và rõ ràng sau trận Vạn Tường đã có một loạt trận quân giải phóng miền Nam chiến thắng quân đội Mỹ một cách hết sức oanh liệt...”.
Chiến thắng Vạn Tường oanh liệt trong những ngày đầu đánh Mỹ đã khơi dậy niềm tin tưởng mãnh liệt của quân và dân Quảng Ngãi, từ Bình Sơn đến Đức Phổ, từ ven biển đến núi rừng, đồng bằng đến đô thị, lực lượng vũ trang và nhân dân xông lên liên tục tiến công, liên tục giành nhiều thắng lợi to lớn: Bẻ gãy cuộc hành quân “Diều hâu đôi” càn quét vào Đức Phổ, đông Ba Tơ, mở chiến dịch diệt Mỹ ở tây Sơn Tịnh; tiêu diệt một tiểu đoàn quân Mỹ ở Gò Sỏi; đánh tan tác quân Nam Triều Tiên ở Bình Sơn, Sơn Tịnh; cùng cả nước tham gia cuộc tổng tiến công và nổi dậy xuân Mậu Thân 1968. Thắng lợi nối tiếp thắng lợi, chiến công nối tiếp chiến công, quân và dân Quảng Ngãi cùng quân và dân miền Nam, quân và dân cả nước vâng theo lời Bác, đoàn kết đi dưới ngọn cờ vẻ vang của Đảng làm nên đại thắng mùa xuân 1975 lịch sử, thống nhất nước nhà, kết thúc vẻ vang cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.
Biên soạn: An Phước
Cám ơn chú Lê Hồng Khánh đã cung cấp nguồn tư liệu cho website http://yeuquangngai.net
KỶ NIỆM NGÀY GIẢI PHÓNG TỈNH QUẢNG NGÃI 24.3.1975 (http://yeuquangngai.net/forum/showthread.php?p=10109)
CHIẾN THẮNG BA GIA 31.5.1965 (http://yeuquangngai.net/forum/showthread.php?p=10110)