Quê Tôi
04-01-11, 02:02 PM
Trong khi nhiều cửa biển trong tỉnh không khí tấp nập cả ngày lẫn đêm, nhất là vào dịp cuối năm, do cá ngừ đang trúng đậm thì cửa biển Đức Lợi (Mộ Đức) vẫn im lìm và buồn tẻ. Đức Lợi từng là cửa biển sầm uất hàng đầu của tỉnh những năm trước.
"LÃO HÓA" NGƯ DÂN
Tại cửa biển Đức Lợi, ngay trong buổi sáng sớm vài nhóm người vây quanh những chiếc thuyền bé tí xíu bằng nan tre, để mua cá chạy chợ. Ở một góc những chiếc tàu cá cũ kỹ, già nua nằm im lìm. Cá tại nhiều bến khác trong tỉnh thường tỏa đi khắp nơi. Cá tại bến Đức Lợi thì phần lớn là cá nhỏ, chủ yếu cung cấp cho cư dân địa phương.
http://yeuquangngai.net/upload/images/yeuquangngai.net_eeycdf142defu0y1sjb.jpg (http://yeuquangngai.net/upload/viewer.php?file=eeycdf142defu0y1sjb.jpg)
Khung cảnh buồn tẻ của cửa biển Đức Lợi
Ủa! Già rồi mà sao vẫn đi biển hả bác? Ông Lê Ba (64 tuổi) cười buồn, giơ chiếc giỏ nhựa đựng một lô ốc, cua và vài con cá nhỏ bảo tôi: "Trai tráng nó có chịu biển Đức Lợi nữa đâu. Số đi miền Nam làm thuê, số làm nghề bờ, bỏ biển. Đó, kia nè - toàn đám già đi biển hết thôi, 40 tuổi trở lên...”. Đúng như lời của ông Ba tôi nhìn lướt qua khuôn mặt các ngư dân đi biển, một số xấp xỉ 50, còn phần lớn đều bắt đầu lên chức lão, nhưng vẫn gắng sức lên thuyền đi biển.
Lão dân Bùi Xê (63 tuổi), nước da đen bóng, mái tóc đã ngả bạc làm thuyền trưởng chiếc thuyền 15 CV. Hai đứa con trai là Bùi Coi, Bùi Liên đã vào các tỉnh phía Nam đi biển. Đứa con kế là anh Bùi Hùng sau khi hoàn thành nghĩa vụ quân sự, vào thành phố Hồ Chí Minh làm nghề thợ sắt.
Ông Lê Thanh Việt - Phó Chủ tịch phụ trách kinh tế của UBND xã Đức Lợi cho biết: Ngư dân ở đây đã đến thời "lão hóa" hết rồi. Hiện lớp ngư dân kế cận ở địa phương gần như không còn. Thế hệ trước đi biển, thế hệ bây giờ thì khoảng 300 thanh niên vào Nam, ra Bắc làm biển. Còn lớp trẻ thì chọn nghề nghiệp khác. Toàn xã hiện chỉ có 108 tàu cá, trong đó có 4 chiếc tàu đánh bắt xa bờ. Số tàu thuyền này nuôi sống 1.817 hộ/8.760 khẩu.
Nếu ngư dân vùng này không làm nghề mắm và các nghề nghiệp khác, thì không đủ sống, còn tàu bè của xã Đức Lợi thì phần lớn quá bé và làm ăn kém hiệu quả. Xu thế hiện nay ngư dân tại các cửa biển đang ầm ầm đóng tàu to, để vươn ra khơi xa. Trị giá của một con tàu cứ từng ngày tăng dần: 300 - 500 triệu rồi đến 1 tỷ. Tàu xuất bến đi khơi thì dần dần tiến ra tới Trường Sa, ngang dọc ở Hoàng Sa. Còn ngư dân Đức Lợi thì dường như đang đi giật lùi. Họ mua tàu công suất nhỏ dần để ngụp lặn, đánh lưới sát bờ. Không có bóng dáng những ngư dân vạm vỡ, không có bóng dáng nhiều con tàu ra khơi, trở về tấp nập, cửa biển Đức Lợi như đang bị lãng quên.
CÒN CÁCH NÀO CỨU VÃN?
Trong quá khứ, Đức Lợi từng là cửa biển phát triển mạnh. Tỉnh Nghĩa Bình đã chọn Đức Lợi làm cửa biển điểm của tỉnh. Đức Lợi thời đó khá sầm uất. Trên 30 tổ đánh bắt theo mô hình liên kết Tổ hợp đánh bắt - Nhà nước ưu đãi vốn vay, nhiều ngư dân liên kết thành nhóm để mua tàu ra khơi. Nghề biển gặp nhiều thuận lợi, nên ngư dân Đức Lợi phần lớn ăn nên làm ra. Trước năm 1986 cửa biển Đức Lợi có trên 30 chiếc tàu cá công suất trên 30 CV (tàu nhỏ là 50 chiếc). Đoàn tàu Đức Lợi được coi như bậc "đàn anh" trên biển cả.
Nghề biển có một quy luật đó là quá trình đánh bắt phải thường xuyên nâng cấp. Trong khi trong nhóm đánh bắt việc tái đầu tư của mỗi ngư dân không đồng đều. Bên cạnh đó nguồn tài nguyên gần bờ dần cạn kiệt, phương pháp đánh bắt phải chuyển đổi, mà ngư dân không nhận thức được điều này… Hiện nay số tàu thuyền làm ăn được ở Đức Lợi chỉ tính trên đầu ngón tay. Số đông ngư dân đang tính chuyển sang làm các nghề gần bờ, đánh bắt theo kiểu sáng đi, chiều về.
Thời điểm xuống dốc gần đây nhất của ngư dân Đức Lợi là năm 2008, UBND xã Đức Lợi thống kê được vài chục chiếc tàu cá nằm chết tại bến, trong đó có 24 chiếc tàu lần lượt tự động chìm do ngư dân bỏ thuyền và không thèm săn sóc. Theo ông Lê Minh Việt thì tổng số tiền dự án đánh bắt xa bờ và số tiền ngân hàng "bơm" vào để cho ngư dân cải tạo tàu thuyền là 5 tỷ đồng. Con số này đã vọt lên 8 tỷ, vì các tàu cá liên tục thua lỗ. Không thu hồi được vốn, ngân hàng đành ngậm ngùi với công việc bán phát mãi tài sản.
Tôi nêu câu hỏi: Nếu bây giờ đề nghị ngân hàng cho vay để bà con phát triển nghề biển, chắc tàu thuyền sẽ lại khá lên? Nhiều cán bộ địa phương lắc đầu: "Ngân hàng giờ đã ngán rồi. Do làm đâu lỗ đó, lỗ không trả nổi. Nếu cùng lắm thì chỉ vay được khoảng 100 triệu đồng, đoàn thể cho vay thêm 10 triệu, trong khi tàu cá giờ muốn phát triển thì phải đầu tư xấp xỉ 1 tỷ đồng".
Tại cửa biển Đức Lợi, những tấm panô của Công ty Sa phia cắm ngay con đường ra vào, nội dung vẽ lên viễn cảnh nạo hút, thông luồng để cửa biển không còn bị bồi lấp, tàu thuyền ra vào dễ dàng. Dự án này đang bị dừng lại. Cạnh đó, một cây xăng dầu đang xây dựng nửa chừng giờ bỏ hoang cho cỏ mọc, rêu bám. Cửa biển cạn vào mùa nắng, bị sóng vây vào mùa đông, nên nghề biển càng tàn lụi. Phía bờ biển những ngư dân già đang cặm cụi với chiếc thuyền nan và cái máy nhỏ xíu, công suất chỉ 10 - 15 CV. Một ngư dân vuốt mồ hôi cười đau khổ: "Làm ngày nào đi chợ ngày đó. Vài năm nữa Đức Lợi sẽ hết ngư dân đi biển đó, chú à".
Báo Quảng Ngãi
"LÃO HÓA" NGƯ DÂN
Tại cửa biển Đức Lợi, ngay trong buổi sáng sớm vài nhóm người vây quanh những chiếc thuyền bé tí xíu bằng nan tre, để mua cá chạy chợ. Ở một góc những chiếc tàu cá cũ kỹ, già nua nằm im lìm. Cá tại nhiều bến khác trong tỉnh thường tỏa đi khắp nơi. Cá tại bến Đức Lợi thì phần lớn là cá nhỏ, chủ yếu cung cấp cho cư dân địa phương.
http://yeuquangngai.net/upload/images/yeuquangngai.net_eeycdf142defu0y1sjb.jpg (http://yeuquangngai.net/upload/viewer.php?file=eeycdf142defu0y1sjb.jpg)
Khung cảnh buồn tẻ của cửa biển Đức Lợi
Ủa! Già rồi mà sao vẫn đi biển hả bác? Ông Lê Ba (64 tuổi) cười buồn, giơ chiếc giỏ nhựa đựng một lô ốc, cua và vài con cá nhỏ bảo tôi: "Trai tráng nó có chịu biển Đức Lợi nữa đâu. Số đi miền Nam làm thuê, số làm nghề bờ, bỏ biển. Đó, kia nè - toàn đám già đi biển hết thôi, 40 tuổi trở lên...”. Đúng như lời của ông Ba tôi nhìn lướt qua khuôn mặt các ngư dân đi biển, một số xấp xỉ 50, còn phần lớn đều bắt đầu lên chức lão, nhưng vẫn gắng sức lên thuyền đi biển.
Lão dân Bùi Xê (63 tuổi), nước da đen bóng, mái tóc đã ngả bạc làm thuyền trưởng chiếc thuyền 15 CV. Hai đứa con trai là Bùi Coi, Bùi Liên đã vào các tỉnh phía Nam đi biển. Đứa con kế là anh Bùi Hùng sau khi hoàn thành nghĩa vụ quân sự, vào thành phố Hồ Chí Minh làm nghề thợ sắt.
Ông Lê Thanh Việt - Phó Chủ tịch phụ trách kinh tế của UBND xã Đức Lợi cho biết: Ngư dân ở đây đã đến thời "lão hóa" hết rồi. Hiện lớp ngư dân kế cận ở địa phương gần như không còn. Thế hệ trước đi biển, thế hệ bây giờ thì khoảng 300 thanh niên vào Nam, ra Bắc làm biển. Còn lớp trẻ thì chọn nghề nghiệp khác. Toàn xã hiện chỉ có 108 tàu cá, trong đó có 4 chiếc tàu đánh bắt xa bờ. Số tàu thuyền này nuôi sống 1.817 hộ/8.760 khẩu.
Nếu ngư dân vùng này không làm nghề mắm và các nghề nghiệp khác, thì không đủ sống, còn tàu bè của xã Đức Lợi thì phần lớn quá bé và làm ăn kém hiệu quả. Xu thế hiện nay ngư dân tại các cửa biển đang ầm ầm đóng tàu to, để vươn ra khơi xa. Trị giá của một con tàu cứ từng ngày tăng dần: 300 - 500 triệu rồi đến 1 tỷ. Tàu xuất bến đi khơi thì dần dần tiến ra tới Trường Sa, ngang dọc ở Hoàng Sa. Còn ngư dân Đức Lợi thì dường như đang đi giật lùi. Họ mua tàu công suất nhỏ dần để ngụp lặn, đánh lưới sát bờ. Không có bóng dáng những ngư dân vạm vỡ, không có bóng dáng nhiều con tàu ra khơi, trở về tấp nập, cửa biển Đức Lợi như đang bị lãng quên.
CÒN CÁCH NÀO CỨU VÃN?
Trong quá khứ, Đức Lợi từng là cửa biển phát triển mạnh. Tỉnh Nghĩa Bình đã chọn Đức Lợi làm cửa biển điểm của tỉnh. Đức Lợi thời đó khá sầm uất. Trên 30 tổ đánh bắt theo mô hình liên kết Tổ hợp đánh bắt - Nhà nước ưu đãi vốn vay, nhiều ngư dân liên kết thành nhóm để mua tàu ra khơi. Nghề biển gặp nhiều thuận lợi, nên ngư dân Đức Lợi phần lớn ăn nên làm ra. Trước năm 1986 cửa biển Đức Lợi có trên 30 chiếc tàu cá công suất trên 30 CV (tàu nhỏ là 50 chiếc). Đoàn tàu Đức Lợi được coi như bậc "đàn anh" trên biển cả.
Nghề biển có một quy luật đó là quá trình đánh bắt phải thường xuyên nâng cấp. Trong khi trong nhóm đánh bắt việc tái đầu tư của mỗi ngư dân không đồng đều. Bên cạnh đó nguồn tài nguyên gần bờ dần cạn kiệt, phương pháp đánh bắt phải chuyển đổi, mà ngư dân không nhận thức được điều này… Hiện nay số tàu thuyền làm ăn được ở Đức Lợi chỉ tính trên đầu ngón tay. Số đông ngư dân đang tính chuyển sang làm các nghề gần bờ, đánh bắt theo kiểu sáng đi, chiều về.
Thời điểm xuống dốc gần đây nhất của ngư dân Đức Lợi là năm 2008, UBND xã Đức Lợi thống kê được vài chục chiếc tàu cá nằm chết tại bến, trong đó có 24 chiếc tàu lần lượt tự động chìm do ngư dân bỏ thuyền và không thèm săn sóc. Theo ông Lê Minh Việt thì tổng số tiền dự án đánh bắt xa bờ và số tiền ngân hàng "bơm" vào để cho ngư dân cải tạo tàu thuyền là 5 tỷ đồng. Con số này đã vọt lên 8 tỷ, vì các tàu cá liên tục thua lỗ. Không thu hồi được vốn, ngân hàng đành ngậm ngùi với công việc bán phát mãi tài sản.
Tôi nêu câu hỏi: Nếu bây giờ đề nghị ngân hàng cho vay để bà con phát triển nghề biển, chắc tàu thuyền sẽ lại khá lên? Nhiều cán bộ địa phương lắc đầu: "Ngân hàng giờ đã ngán rồi. Do làm đâu lỗ đó, lỗ không trả nổi. Nếu cùng lắm thì chỉ vay được khoảng 100 triệu đồng, đoàn thể cho vay thêm 10 triệu, trong khi tàu cá giờ muốn phát triển thì phải đầu tư xấp xỉ 1 tỷ đồng".
Tại cửa biển Đức Lợi, những tấm panô của Công ty Sa phia cắm ngay con đường ra vào, nội dung vẽ lên viễn cảnh nạo hút, thông luồng để cửa biển không còn bị bồi lấp, tàu thuyền ra vào dễ dàng. Dự án này đang bị dừng lại. Cạnh đó, một cây xăng dầu đang xây dựng nửa chừng giờ bỏ hoang cho cỏ mọc, rêu bám. Cửa biển cạn vào mùa nắng, bị sóng vây vào mùa đông, nên nghề biển càng tàn lụi. Phía bờ biển những ngư dân già đang cặm cụi với chiếc thuyền nan và cái máy nhỏ xíu, công suất chỉ 10 - 15 CV. Một ngư dân vuốt mồ hôi cười đau khổ: "Làm ngày nào đi chợ ngày đó. Vài năm nữa Đức Lợi sẽ hết ngư dân đi biển đó, chú à".
Báo Quảng Ngãi